TEGENSTRIJDIG (adj.)

CONTRARIUS (lat.) · CONTRARY (eng.) · DIVERSUS (lat.) · WIEDER (deu.) · WIEDER-SINNISCH (deu.)
TERM USED AS TRANSLATIONS IN QUOTATION
ANTIPATHIE (fra.) · DISSONANCE (fra.)
TERM USED IN EARLY TRANSLATIONS
CONTRARY (eng.) · DIVERSUS (lat.) · WIEDER (deu.)

FILTERS

LINKED QUOTATIONS

2 sources
3 quotations

Quotation

’t Streckt mede tot voordeel der Schilderyen selver; Want d’aller teghenstrijdighste verwen worden bevonden eenpaerighlick dienstigh te sijn tot het opmaecken van een uytnemende schoonheyd, seght Philostratus Iconum Lib. II. in Centauridis. Daerom maaeckt men oock een swarte Schilderye op een witte grond, segt Io. Grammaticus {In Lib. i. Meteorol. Aristotelis.}, ghelijck men een witte of goude Schilderye in ’t teghendeel op een swarte grond plaght te maecken. Teghenstrijdighe verwen dicht by malckander ghestelt sijnde, plaghten oyt meer af te steken; soo kan men oock ghelijcke dinghen beswaerlick van de ghelijcke dinghen, daerse mede vermenght sijn, onderkennen; even als of men witte Schilderyen op een witten grond, en swarte op een swarten grond bestond te schilderen.

[Suggested translation, Marije Osnabrugge:] It also provides advantage to the Paintings themselves; As the most contrasting colours are thought to be helpful together for the composing of a remarkable beauty, says Philostratus (…). Therefore one makes a black Painting on a white ground, says Io. Grammaticus {…}, just like by contrast one tends to make a white or gold Painting on a black ground. Constrasting paints that have been placed close to eachother, tend to stand out even more; as such one can barely recognize the same things from the same things, with which they have been mixed; just as if one would paint white Paintings on a white ground and black [NDR: ones] on a black ground.

In the Latin edition, where the original Greek citation from Grammaticus as well as a Latin translation are cited, the citation refers to scripture, not painting. [MO]

term translated by DIVERSUS in JUNIUS, Franciscus, De pictura veterum libri tres, Amsterdam, Joannes Blaeu, 1637., p.166-167
term translated by CONTRARY in JUNIUS, Franciscus, The Painting of the Ancients, in Three Bookes : declaring by Historicall Observations and Examples, the Beginning, Progresse, and Consummation of that most Noble Art. And how those Ancient Artificers attained to their still so much admired Excellencie. Written first in latine by Franciscus Junius, F. F. And now by him englished, with some Additions and Alterations, trad. par JUNIUS, Franciscus, London, Richard Hodgkinsonne, 1638., p.274

Conceptual field(s)

CONCEPTION DE LA PEINTURE → couleur

Quotation

Overmids dan ieder een bekent staet dat de stucken die schaeckberds-wijse met groove ende verscheyden verwighe placken bekladt sijn, niet t’onrechte voor gantsch leelick ende verfoeyelick worden gheouden, soo en kanmen daer uyt lichtelick afnemen, dat het harde bruyn sich teghen het klaere licht niet en behoort schielick aen te stooten. ’t Bruyne moet gantsch soetelick in ’t graeuwe verwrocht worden, om te beter van het graeuwe tot het lichte te komen. De Schilderyen die het swarte en ’t witte losselick aen een klampen, schijnen van verde eenen maermer-steen ofte een schaeck-berd te ghelijcken; dies moetmen dese hardigheyd door ’t tusschen-komen van half-verwighe graeuwen soeken te versachten, ten eynde dat twee teghenstrijdighe verwen, door een konstighe verdrijvinghe allenghskens verflaeuwende in malckander moghten verlooren loopen en versmelten.

[Suggested translation, Marije Osnabrugge:] As everyone knows that het pieces that are daubed chessboard-wise with coarse and different coloured patches, are not without reason considered very ugly and abominable, as such one can easily take from this that the hard brown should not suddenly bump into the clear light. The Brown should be worked into the gray rather gently, to arrive better from the gray to the light. The Paintings that loosely clasp the black and the white together, look like a plate of marble or a chessboard from afar; therefor one should try to soften this hardness by adding half-colour grays, in order that two contrasting colours, may, gradually fading, dissolve and melt into eachother through an artful diminiution.

This section does not exist in the Latin and English edition. [MO]

Conceptual field(s)

EFFET PICTURAL → qualité des couleurs

Quotation

In waare Geschiedenissen of Historien luistert het wat naau, en een vernuftig Meester zal hem wel wachten de betamelykheid te buiten te gaan, om de Lichamen van Man of Vrou, al te veel t’ontblooten, en voornamentlyk eerbare Vrouwen, op dat het niet tot een verkeerden zin mogt geduid werden, tegenstrydig met de waarheid, maar wel zo dat men behoorlyk onderscheiden kan welk een Lichtvaardig of Deugdzaam mensch zy. Inzonderheid de Bybelze Historien, of die van Plutarchus, Titus Livius en anderen.

[suggested translation, Marije Osnabrugge:] In true histories [ndr: in the Dutch text, two synonyms are provided] it is very important – and a clever master will be careful not to surpass the decency – to not uncover the bodies of men and women too much, and especially honorable women, so it will not be interpreted the wrong way, in contrast with the truth, but in such a way that one can easily distinguish who is a frivolous or virtuous person. Especially in the biblical histories or those of Plutarchus, Titus Livius and others.

term translated by WIEDER

Conceptual field(s)

CONCEPTS ESTHETIQUES → nature, imitation et vrai